7 september 2026

Mislukt IT-project: wie draait op voor de schade?

Je investeert een half jaar en een flink budget in nieuwe software. De opleverdatum schuift op. De functionaliteit doet niet wat je voor ogen had. En als je je leverancier aanspreekt, verwijst die naar de algemene voorwaarden. Wie draait er dan op voor de schade? In deze blog lees je wanneer er bij een mislukt IT-project aansprakelijkheid ontstaat, en welke stappen je moet zetten om die aansprakelijkheid overeind te houden.

Wanneer is een IT-project juridisch mislukt?

Een project dat uitloopt is nog geen wanprestatie. Juridisch draait alles om één vraag: is je leverancier tekortgeschoten in wat hij heeft beloofd? Artikel 6:74 van het Burgerlijk Wetboek zegt het zo: iedere tekortkoming in de nakoming van een verbintenis verplicht de schuldenaar de schade te vergoeden, tenzij de tekortkoming hem niet kan worden toegerekend.

De kern zit in dat woord “beloofd”. Niet in jouw verwachting, maar in wat er op papier staat.

Inspanning of resultaat: wat heeft je leverancier toegezegd?

Dit is het scharnierpunt van vrijwel elk IT-conflict. Er zijn twee smaken:

  • Inspanningsverbintenis: de leverancier belooft zich naar beste kunnen in te spannen. Hij belooft geen werkend eindresultaat.
  • Resultaatsverbintenis: de leverancier belooft een concreet, omschreven resultaat. Levert hij dat niet, dan staat de tekortkoming vrijwel vast.

Standaard is het eerste. De NLdigital Voorwaarden — de branchevoorwaarden die veel IT-bedrijven hanteren — bepalen in de versie van 2025 dat alle diensten worden uitgevoerd op basis van een inspanningsverbintenis, tenzij de leverancier in de schriftelijke overeenkomst uitdrukkelijk een resultaat heeft toegezegd én dat resultaat voldoende bepaald is omschreven.

Lees die tweede helft nog eens. “Uitdrukkelijk” en “voldoende bepaald”. Een offerte met de zin “een gebruiksvriendelijk systeem dat aansluit op uw processen” haalt die drempel niet.

Praktijktip: leg vóór de start per functionaliteit vast wanneer die is geaccepteerd. Meetbaar, met testcriteria en een acceptatieprocedure. Voor de periode na de oplevering doe je hetzelfde in een SLA: beschikbaarheid, reactietijd en oplostijd in cijfers. Een streefdatum zonder afgesproken gevolgen levert je later niets op; een fatale termijn met een omschreven resultaat wel.

De zorgplicht: ook zonder resultaatsbelofte loopt je leverancier risico

Een inspanningsverbintenis is geen vrijbrief. Een opdrachtnemer moet op grond van artikel 7:401 BW de zorg van een goed opdrachtnemer in acht nemen. Voor IT-leveranciers is die norm in de rechtspraak stevig ingevuld, juist omdat de kennis tussen partijen zo ongelijk verdeeld is. Jij weet wat je bedrijf nodig heeft; hij weet wat technisch haalbaar is.

Uit die zorgplicht volgt onder meer:

  • onderzoeken of wat je vraagt technisch en binnen budget haalbaar is;
  • waarschuwen als jouw wensen, planning of aangeleverde gegevens tot problemen gaan leiden;
  • het project bewaken en knelpunten op tijd melden in plaats van doorbouwen;
  • doorvragen als jouw opdracht onduidelijk of onvolledig is.

“Maar de klant vroeg er zelf om.” Dat verweer strandt regelmatig. Een leverancier die ziet dat het misgaat en zwijgt, schendt zijn waarschuwingsplicht — ook als jij de opdrachtgever bent.

Mislukt IT-project: waar de aansprakelijkheid in de praktijk stukloopt

Stel dat de tekortkoming vaststaat. Dan begint het echte gevecht, en dat gaat over de algemene voorwaarden. Zijn de NLdigital Voorwaarden 2025 van toepassing, dan geldt het volgende:

  • Schade aan zaken of door letsel is beperkt tot maximaal € 1.750.000.
  • Directe schade is beperkt tot het bedrag dat voor die overeenkomst is bedongen, exclusief btw. Bij een doorlopend contract van meer dan een jaar telt één jaar aan vergoedingen. Met een absoluut maximum van € 500.000.
  • Indirecte schade is volledig uitgesloten: gevolgschade, gederfde winst, gemiste besparingen, verminderde goodwill en schade door bedrijfsstagnatie.

Dat laatste punt is de pijnlijkste. Bij een mislukte implementatie zit je schade juist daar: stilstand, dubbele kosten, klanten die weglopen. Precies die posten vallen buiten de dekking.

Er is één belangrijke uitzondering. Die beperkingen vervallen voor zover de schade het gevolg is van opzet of bewuste roekeloosheid van de bedrijfsleiding van de leverancier. Dat is een hoge drempel, maar in dossiers waarin een leverancier structureel bekende problemen verzweeg, is het een reële route.

Let op: deze voorwaarden gelden alleen als ze op de juiste manier van toepassing zijn verklaard en aan je ter hand zijn gesteld. Staan ze alleen als link onderaan een factuur, dan is er ruimte om ze te vernietigen. Dat is een van de eerste dingen die een advocaat nakijkt.

Gelden die voorwaarden niet, omdat ze nooit rechtsgeldig zijn overeengekomen of omdat ze met succes zijn vernietigd, dan valt je zaak terug op de wet. De plafonds en uitsluitingen hierboven gelden dan niet, en het uitgangspunt van artikel 6:74 BW komt terug: je leverancier vergoedt de schade die door zijn tekortkoming is ontstaan. Dat verschil is in de praktijk vaak groter dan het hele debat over wat er inhoudelijk is misgegaan.

Wat moet je doen als het project vastloopt?

De volgorde is hier belangrijker dan de inhoud. Wie te snel de stekker eruit trekt, staat later met lege handen.

De oplossing: eerst in gebreke stellen, dan pas ontbinden. Zolang nakoming nog mogelijk is, ontstaat er pas aansprakelijkheid als je de leverancier schriftelijk in gebreke stelt en hem een redelijke termijn geeft om het alsnog goed te doen. De NLdigital Voorwaarden schrijven dat met zoveel woorden voor, en de wet doet dat via de verzuimregeling ook. Een boze e-mail dat je “er klaar mee bent” is geen ingebrekestelling.

Wat je verder direct doet:

  • Leg het dossier vast: notulen, wijzigingsverzoeken, testrapporten, mailwisseling over uitstel.
  • Zoek op welke voorwaarden zijn overeengekomen, en of ze je vóór of bij het sluiten van de overeenkomst zijn verstrekt.
  • Controleer of er een klacht- of vervaltermijn geldt. Die zijn in IT-contracten vaak kort.
  • Stop niet zomaar met betalen. Dat maakt jou de partij die tekortschiet.

En omdat dit conflict vrijwel altijd over de kleine lettertjes gaat: goede algemene voorwaarden voor je eigen bedrijf voorkomen dat je aan de andere kant van deze discussie belandt.

Wacht niet te lang met ingrijpen

Een mislukt IT-project ontstaat zelden van de ene op de andere dag. Meestal zijn er al eerder signalen: deadlines worden niet gehaald, functionaliteiten blijven achter, het budget loopt op of leverancier en opdrachtgever verschillen steeds meer van mening over wat precies is afgesproken.

Juist op dat moment is het verstandig om niet alleen naar de technische oplossing te kijken, maar ook naar de juridische positie. De overeenkomst, algemene voorwaarden, projectdocumentatie en correspondentie bepalen vaak welke mogelijkheden er nog zijn. Denk aan herstel, nakoming, opschorting, schadevergoeding of uiteindelijk beëindiging van de overeenkomst.

Ook de geschillenregeling verdient aandacht. IT-contracten bevatten regelmatig een keuze voor arbitrage of een specifieke rechtbank. Dat kan gevolgen hebben voor de kosten, de procedure en de plaats waar een eventueel geschil wordt behandeld.

Heb je te maken met een vastgelopen software-implementatie, een IT-leverancier die niet levert wat is afgesproken of schade als gevolg van een mislukt IT-project? Dan is het verstandig om de positie tijdig in kaart te brengen. Wij adviseren ondernemers over IT-projecten, aansprakelijkheid en geschillen met softwareleveranciers.

 

Veelgestelde vragen

Kan ik de overeenkomst zomaar ontbinden als het project mislukt?

Niet zomaar. Zolang nakoming nog mogelijk is, moet de leverancier eerst in verzuim zijn. Dat bereik je met een schriftelijke ingebrekestelling waarin je een redelijke hersteltermijn geeft. Ontbind je te vroeg, dan schiet jij tekort en kan de leverancier zijn schade op jou verhalen.

Mijn leverancier beroept zich op zijn algemene voorwaarden. Ben ik dan kansloos?

Nee. Eerst is de vraag of de voorwaarden geldig zijn overeengekomen en op tijd zijn verstrekt. Daarna of het beroep erop in dit geval redelijk is. Bij opzet of bewuste roekeloosheid van de bedrijfsleiding vervallen de beperkingen bovendien. De beperking uitschakelen lukt niet vaak, maar het is zeker geen gelopen race.

Wie is aansprakelijk als het project mislukte door onze eigen organisatie?

Dan wordt het gedeeld. Leverde jij gegevens te laat aan of wijzigde je steeds de eisen, dan werkt dat in je nadeel. Tegelijk moet de leverancier je juist dán waarschuwen dat de planning of het budget niet meer haalbaar is. Doet hij dat niet, dan blijft hij medeverantwoordelijk.

Hoe lang heb ik om te klagen over een gebrekkig IT-project?

Zo kort mogelijk wachten is het devies. De wet eist dat je binnen bekwame tijd klaagt nadat je het gebrek hebt ontdekt of had moeten ontdekken. IT-contracten bevatten daarnaast vaak eigen klacht- of vervaltermijnen die aanzienlijk korter zijn. Te laat klagen kost je het hele recht om te reclameren.

 

Loopt jouw IT-project vast?

Bij een mislukt IT-project gaat het zelden om de techniek alleen. Het gaat om wat er is toegezegd, of daarvoor is gewaarschuwd, en welke voorwaarden er gelden. De belangrijkste les: leg resultaten meetbaar vast, bouw je dossier op vanaf dag één, en stel op tijd schriftelijk in gebreke. Wie die volgorde omdraait, verliest een sterke zaak op vormfouten.

Loopt je IT-project uit de hand? Of houdt je leverancier je aan voorwaarden waar je nooit bij hebt stilgestaan? Laat de overeenkomst en de correspondentie beoordelen voordat je een onomkeerbare stap zet. Wij adviseren ondernemers over IT-recht en contracten met IT-leveranciers.

Neem contact op met Esmée over jouw situatie.